Bektaş Efendi Türbesi

Türbe, Hacı Bektaş Veli Dergahı’nın güney yönünde, Kültür Merkezi’nin arka tarafında Bala mahallesi sınırları içinde yer almaktadır. Bektaş Efendi, hakkında fazla bir bilgi bulunmamakla birlikte halk arasında adı; “Yaralı Bektaş”, “Kesikbaş” olarak ve türbesi de “Kesikbaş’ın Türbesi” isimleriyle bilinmektedir.

Bektaş Efendi, bir rivayete göre İstanbul’da bir süre bulunmuştur. Mensubu olduğu Bektaşi tarikatı için bilinmeyen bir sorundan dolayı başı kesilmiştir. Keramet ehli olduğu söylenen Bektaş Efendi, gerçekte Bektaşi tarikatına bağlı ulu zatlardan birisidir. Türbesinin olması da önemli bir zat olduğunu göstermektedir. Türbenin mülkiyeti, Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne aittir ve 1991 yılında tescil edilmiş bir kültür varlığıdır. Türbenin bakımı ve ziyarete açılması Hacıbektaş Müze Müdürlüğünce sağlanmaktadır.

Türbe, duvarlarla çevrili bir bahçe içerisinde yer almaktadır. Bektaş Efendi Türbesi, kitabesine göre, Osmanlı Dönemi’nde yapılmıştır. Hacı Bektaş Veli Dergahı’nda yer alan Balım Sultan Türbesi ile mimari bakımdan oldukça benzer özellikler taşıyan türbenin kitabesinde;

“Bina-i Haza eş-Şeyh Merhum Bektaş bin Mahmud an evlad-ı el-Hacı Bektaş el-Horasani İsneyn aşr ve elf 1012”(M.1603) yazmaktadır. Kitabeye göre, türbe Miladi 1603 yılında yapılmıştır. Duvarlardaki süslemelerde, süslemeyi yapanın adı ve tarihi de yazılıdır; “Amel-i Yuvan Kepekçi oğlu Nevşehri 1323” Miladi 1905. Bundan başka türbenin Cemalettin Efendi tarafından tamir ettirildiğine dair ve 16 Şubat 1324, Eylül 1322 tarihli bir yazı vardır.

Anıtsal bir görünüme sahip olan türbenin yapımında kesme taşlar kullanılmıştır. İç mekânda ise 1970’li yıllarda türbe duvarlarına kalem işi geometrik ve bitkisel motifler nakşedilmiştir. Yapı kare planlı bir giriş ile Bektaş Efendi’nin sandukasının yer aldığı türbe kısmından oluşmaktadır.

Bektaş Efendi’nin sandukası

Türbe bölümünün girişi yuvarlak kemerli olarak tasarlanmıştır. Üst örtüsü, içten tromplarla geçişlerin sağlandığı kubbe, dıştan ise külah şeklindedir. Türbe bölümünün kuzey güney ve batı cephe duvarlarında  yuvarlak kemerli nişler içerisinde küçük birer pencere bulunmaktadır. Kubbe ve duvarlarda bitkisel motiflerle bezenmiş kalem işi süslemeler ve tromp geçişlerinde ise yıldız motifli süslemeler yer almaktadır. Kubbe duvarında ve karşılıklı gelmek üzere dört tane yazı vardır. Bunlardan birincisinde; “Allah Celli Celali Hü”, ikincisinde; “Muhammet Aleyhüsselam”, üçüncüsünde; “Ali radüyallahu Fatımetü Zehra Raduyallahu anha” ve dördüncüsünde; “Raduyallahu an” yazmaktadır.

Türbenin bahçesinde Hüseyn-i taçlı bir mezar vardır. Mezar kitabesinde; “Hazreti Bektaş Efendi Türbesinde bir zaman eyledim hizmet, budur ancak bana ahirette za…(okunmuyor) sağlığımda kabrimi kurbinde tertip eyledim. Terki can etsem dahi ayrılmayı etmem murat. Okuyanlar lütfile desin mezarının taşını ede yarab sen bu derviş Salihi rahmetle şad.. Sene” (tarih?) yazılıdır.

Türbe önünde yer alan Derviş Salih’in mezarı

Bektaş Efendi Türbesi’ni ziyaret etmek için Hacıbektaş Müzesi Müdürlüğü’ne başvurursanız, bir personel eşliğinde size türbeyi gezdirebilirler!